Rok 2026 to przełomowy moment dla rozliczeń VAT. Obowiązkowy KSeF (Krajowy System e-Faktur) oraz zmiany w strukturze JPK_VAT powodują, że wielu przedsiębiorców – i księgowych – czuje się przytłoczonych ilością nowych informacji.
Od lutego 2026 r. zmienia się nie tylko sposób wystawiania i odbierania faktur, ale również zakres danych wykazywanych w JPK_VAT. Jednym z kluczowych obowiązków staje się podawanie numeru faktury KSeF w ewidencji VAT albo stosowanie nowych oznaczeń.
W tym artykule wyjaśniamy:
czym jest JPK_VAT i kogo dotyczy,
jak KSeF wpływa na ewidencję VAT,
jakie nowe oznaczenia pojawiają się w JPK_VAT od 2026 r.,
kiedy i jak stosować numer KSeF,
od kiedy nowe zasady są obowiązkowe.
Czym jest JPK_VAT?
JPK_VAT (Jednolity Plik Kontrolny dla potrzeb VAT) to elektroniczny dokument przesyłany do urzędu skarbowego, który składa się z dwóch części:
części ewidencyjnej – zawierającej rejestry VAT sprzedaży i zakupów,
części deklaracyjnej – odpowiadającej deklaracji VAT za dany okres rozliczeniowy.
JPK_VAT zastąpił tradycyjne deklaracje VAT-7 i VAT-7K i jest obecnie jedyną formą rozliczenia podatku VAT.
Zakres danych, które muszą znaleźć się w JPK_VAT, wynika z rozporządzenia Ministra Finansów oraz szczegółowych objaśnień publikowanych przez Ministerstwo Finansów.
JPK_VAT – od kiedy obowiązuje?
Od 1 października 2020 r. wszyscy czynni podatnicy VAT – niezależnie od wielkości firmy – są zobowiązani do składania JPK_VAT z deklaracją w jednej strukturze:
Od 2026 roku obowiązuje zaktualizowana struktura JPK_VAT (wersja 3), dostosowana do przepisów tzw. ustawy KSeF 2 oraz obowiązkowego fakturowania w KSeF.
JPK_VAT a KSeF – co się zmienia?
Wprowadzenie obowiązkowego Krajowy System e-Faktur wymusiło zmiany w ewidencji VAT. Od lutego 2026 r.:
w JPK_VAT należy podawać numer identyfikujący fakturę w KSeF,
jeżeli numer KSeF nie jest dostępny na moment składania JPK, trzeba zastosować odpowiednie oznaczenie.
Nowe przepisy dotyczą zarówno faktur sprzedaży, jak i zakupu.
Obowiązek wykazywania numeru KSeF w JPK_VAT
Od 1 lutego 2026 r.:
wszyscy przedsiębiorcy mają obowiązek odbierania faktur zakupowych z KSeF,
wszyscy podatnicy VAT muszą wykazywać w ewidencji VAT numer KSeF,
w przypadku jego braku – stosować oznaczenia zastępcze.
Dotyczy to również firm, które jeszcze nie wystawiają faktur sprzedaży w KSeF, ale już otrzymują faktury zakupowe przez system.
Nowe oznaczenia w JPK_VAT od 2026 roku
Po wdrożeniu KSeF podstawową zasadą jest:
👉 numer KSeF albo oznaczenie zastępcze.
Najważniejsze oznaczenia:
OFF
– faktura wystawiona w czasie awarii KSeF lub nieprzesłana jeszcze do systemu,
– na dzień składania JPK nie posiada numeru KSeF.
BFK
– faktura wystawiona poza KSeF (papierowa lub elektroniczna),
– dotyczy m.in.:
sprzedaży na rzecz konsumentów,
faktur wystawionych przed obowiązkiem KSeF,
określonych przypadków zakupowych.
DI
– dokument inny niż faktura,
– stosowany m.in. dla dokumentów rozliczanych bez numeru KSeF, które nie spełniają warunków oznaczeń OFF lub BFK.
⚠️ Oznaczenia OFF, BFK i DI stosuje się zarówno po stronie sprzedaży, jak i zakupu.
Faktury offline i korekty JPK_VAT
Jeżeli faktura została:
wystawiona w trybie offline,
wystawiona podczas niedostępności systemu,
lub nie posiada numeru KSeF na moment złożenia JPK,
wówczas należy:
wykazać ją w JPK_VAT z odpowiednim oznaczeniem (np. DI),
po uzyskaniu numeru KSeF – skorygować JPK_VAT i uzupełnić numer faktury.
Kogo i od kiedy dotyczy obowiązkowy KSeF?
od 1 lutego 2026 r.
– firmy z obrotami powyżej 200 mln zł,
od 1 kwietnia 2026 r.
– pozostali przedsiębiorcy,
od 1 stycznia 2027 r.
– najmniejsze podmioty (faktury do 10 000 zł brutto miesięcznie).
‼️ Niezależnie od powyższego:
od 1 lutego 2026 r. wszyscy przedsiębiorcy muszą odbierać faktury zakupowe z KSeF i uwzględniać je w JPK_VAT.
Od kiedy stosować nowe zasady w JPK_VAT?
Nowe oznaczenia i obowiązek numeru KSeF obowiązują od rozliczeń za luty 2026 r., składanych:
📅 do 25 marca 2026 r.
Oznacza to, że czasu na przygotowanie jest bardzo mało – zmiany trzeba wdrożyć już teraz.
Podsumowanie – co powinien zrobić przedsiębiorca?
Rok 2026 to okres przejściowy, ale nie zwalnia z obowiązków. Przedsiębiorcy powinni:
przygotować systemy księgowe na nową strukturę JPK_VAT,
nauczyć się poprawnie stosować oznaczenia OFF, BFK i DI,
zadbać o prawidłowe pobieranie faktur z KSeF,
mieć świadomość konieczności korekt JPK w razie późniejszego nadania numeru KSeF.
Dobra wiadomość jest taka, że – zgodnie z zapowiedziami Ministerstwa Finansów – rok 2026 ma być okresem przejściowym, bez kar za błędy wynikające z wdrażania KSeF. Nie oznacza to jednak, że temat można odłożyć na później.
Potrzebujesz wsparcia przy KSeF i JPK_VAT?
Jeśli masz wątpliwości:
jak prawidłowo oznaczać faktury w JPK_VAT,
jak przygotować firmę na KSeF,
jak uniknąć błędów w ewidencji VAT,
👉 Biuro Rachunkowe VEGA pomoże Ci przejść przez zmiany spokojnie i bezpiecznie.